Vol. 7 No. 252
Sunday, July 12, 2009
   
  Tagbilaran City, Bohol, Philippines



Email: mikeligalig@gmail.com
“Dili man gyud maayo paminawon nga manistil avocado gikompra pa sa Camiguin aron ibaligya diri sa Bohol…”

Asa Ta Kapalit Ug Avocado?

Ganahan ko mokaon ug avocado. Kanunay ko mopalit diha sa daplin-daplin. Apan kanunay mahutdan ug avocado ang Tagbilaran o basin ba kaha ang tibuok Bohol.

Ug mao nakahig ko ug pangutana sa tindera: “Nang, nganong wa naman poy avocado?” Matod sa namaligya, wala pa miabot ang gikomprang avocado gikan sa Camiguin. Ha? Sa Camiguin pa gikompra? Wala diay nagtanom ug avocado sa Bohol? Dason ko nga sukna.

Ug tungod kay gikompra pa ang avocado gawas sa probinsya, paliog pud ang presyo sa matag kilo sa avocado. Kwarenta kada kilo. Sa usa ka kilo, usahay duha ra ka lugas ang imong mabitbit sa bolseta.

Dako kaayo ang atong kayutaan sa Bohol, syaro ug way nagtanom ug avocado. Pero masuta ma ni. Kung basihan nako ang among lungsod sa Anda, maihap lang sa tudlo ang punoan sa avocado ang akong nakita sukad sa gamay pa kong bata.

Madayag nga kulang ug prutas ang atong probinsya. Hinuon, daghan kang mapalit nga manga. Apan daghan mang klase nga prutas: dili manga ra. Asa ka kapalit ug nangka? Asa ka kapalit ug kapayas? Asa ka kapalit ug santol? Hinganli daw ang tanang klase sa prutas ug aninawa asa ka makapalit ug daghan ani sa dakbayan o sa mga lungsod sa Bohol?

Matataw nga ang mga tawo wala mananom ug mga prutas nga kahoy nga unta importante ni kaayo sa daghang katoyoan ug ilabi na gyud sa kahimsog sa panglawas.

Dili man gyud maayo paminawon nga manistil avocado gikompra pa sa Camiguin aron ibaligya diri sa Bohol nga unta ang avocado motubo man sa bisan asang yuta sa Bohol.

Sa laing bahin, dili lang mga prutas ang gikompra gawas sa Bohol, ang mga utan nga gitinda dinhi ug gigamit dinhi kasagaran giangkat gikan sa gawas sa probinsya. Masubay man ni kon magkugi ka ug pangutana.

Ang pagpananom ug mga prutas ug mga utanon dili na angay nga isandig pa sa gobyerno. Tanan nato mahimo nga mokayod aron mahimo tang self-sufficient unta.

Sama sa giingon sa bise gobernador sa Bohol nga si Julius Caesar Herrera, iyang gidasig ang tanan nga modangop sa backyard gardening. Dako gyud kaayo ug kahimoan sa atong panginabuhian kung kitang tanan mananom.

Mabasol usab ning atong mga eskwelahan ug bisan ang mga ginikanan. Ang pagpanguma wala gidasig sa eskwelahan. Daghang motamihid nimo kung mahibawo sila nga ganahan ka modaro. Walay daga nga molingi nimo kung mahibawo sila nga sige ka nagkaamorsiko.

Ang mga ginikanan ang kanunay giaghat sa ilang mga anak mao mahimo nga nurse, mahimo nga maestro, mahimo nga engineer, mahimo nga seaman. Nanubra ang maestra. Daghan nahimong tindera hinuon.

Kinsa may mga ginikanan karon nga nagtudlo sa ilang mga anak sa paghigugma sa pagtikad sa yuta? Tan-awa ra gyud nang atong mga eskwelahang kolehiyo. Pila ra may mo-enroll ug agriculture-related nga kurso?

Subo palandongon nga daghan natong mga Filipino wala pa gyud makatugkad sa kamahinungdanon sa pagpananom. Gigasahan ta sa Ginoo ug maayong panahon ug tambok nga mga yuta ug dili pareha sa ubang mga nasud nga dili kapanguma kaayo kay magsige ug snow. Ang ubang nasud walay snow, pero desyerto man pud, mao lisud gihapon itanom.

Pero kita nga kompleto sa tanang kinahanglanon alang sa pag-ugmad sa yuta, nagpakabuta-bungol sa bahandi nga ihatag unta gikan sa atong mga kayutaan. Nganong ato ning gisayangan?


Reactions to this article? You may send your comments to this writer:
(Note: All fields required)
Sender's Name :
Province/Country :
Email Address :
Message :
     
Not Impossible
Catchy Rhetoric
Chatto-Abapo: Best seller?

WELCOME BACK HOME!
Asa Ta Kapalit Ug Avocado?